Squalene và dầu gan cá mập là gì? Bằng chứng đến đâu

Squalene là gì?

Squalene là một hydrocarbon có sẵn trong tự nhiên: nhiều trong dầu gan cá mập, là thành phần chính của bã nhờn trên da người. [1]

Trong cơ thể, squalene là chất trung gian để tạo sterol, trong đó có cholesterol. [1]

Một số dầu thực vật như dầu ô liu cũng có squalene, với lượng thấp hơn dầu gan cá mập.

Dầu gan cá mập có gì?

Dầu gan cá mập được lấy từ gan của một số loài cá mập biển sâu; ngoài squalene còn có alkylglycerol. [2]

Ngư dân vùng Bắc Âu dùng từ lâu cho vết thương ngoài da, bệnh đường hô hấp. [2]

Một số sản phẩm phối hợp thêm omega-3 (EPA, DHA); hãy đọc nhãn để biết từng thành phần có bao nhiêu. [3]

Bằng chứng đến đâu?

Theo tổng hợp trên Drugs.com, dữ liệu lâm sàng về dầu gan cá mập còn hạn chế; phần lớn công dụng được nói đến dựa trên kinh nghiệm dùng và nghiên cứu trên động vật. [2]

Vì vậy, các câu như "chữa ung thư", "thay thuốc" là không có cơ sở. Hãy coi đây là thực phẩm bảo vệ sức khỏe, không phải thuốc.

Phần omega-3 trong sản phẩm (nếu có) thì có nhiều nghiên cứu hơn; xem bài về omega-3. [3]

Dùng an toàn

Ít tác dụng có hại được ghi nhận; có thể gặp mùi vị khó chịu, ợ. Đã có báo cáo hiếm về viêm phổi liên quan. [2]

Chưa có đủ thông tin về độ an toàn khi mang thai và cho con bú; nhóm này nên tránh hoặc hỏi bác sĩ. [2]

Nếu sản phẩm có omega-3: người dùng thuốc chống đông như warfarin nên hỏi bác sĩ vì omega-3 liều cao có thể làm tăng nguy cơ chảy máu. [3]

Thịt cá mập có thể chứa nhiều thủy ngân nên NHS khuyên hạn chế ăn [4]; với viên dầu, hãy chọn sản phẩm có công bố, ghi rõ xuất xứ và kiểm nghiệm.